W tym rozdziale

• Wyjaśniamy, jak opisać źródła danych, zakres i metodę przygotowania raportu ESG.
• Pokazujemy, jak zachować spójność informacji między raportem ESG a dokumentacją finansową.
• Wskazujemy, kiedy należy dodać zastrzeżenia lub wyjaśnienia dotyczące danych.
• Tłumaczymy, jak zatwierdzić raport w sposób formalny, nawet w małej firmie.

Dlaczego metodologia ma znaczenie

Każdy raport ESG – nawet uproszczony – musi być wiarygodny, spójny i zrozumiały. Celem tej sekcji jest pokazanie, że dane w raporcie:

• pochodzą z konkretnych źródeł,
• są kompletne na moment publikacji,
• zostały opracowane zgodnie z przyjętą metodą i nadzorowane przez osobę odpowiedzialną.

Dzięki temu odbiorcy raportu (np. banki, kontrahenci, instytucje publiczne) mają pewność, że informacje są rzetelne i można je wykorzystać przy ocenie ryzyka ESG lub podejmowaniu decyzji finansowych.

Zakres raportu

W tej sekcji należy wskazać:

• okres sprawozdawczy – zwykle rok kalendarzowy, np. od 1 stycznia do 31 grudnia,
• zakres podmiotowy – czy raport dotyczy tylko jednej spółki, czy grupy kapitałowej,
• zakres tematyczny – czy raport obejmuje tylko moduł podstawowy (B) czy również kompleksowy (C).

Przykład:
„Raport ESG firmy XYZ sp. z o.o. obejmuje dane za okres 1.01.2024–31.12.2024. Zakres raportu obejmuje działalność operacyjną firmy w Polsce i nie obejmuje podmiotów zależnych. Ujawnienia przygotowano zgodnie ze standardem VSME (EFRAG, 2025), w zakresie modułów B i C.”

Źródła danych

Raport powinien wskazywać, skąd pochodzą dane liczbowe i opisowe:

W małych firmach wystarczy jednozdaniowe wskazanie, że dane pochodzą z dokumentacji wewnętrznej i sprawozdań finansowych.

Metodyka przeliczeń i szacunków

Nie wszystkie dane w raporcie ESG muszą być oparte na dokładnych pomiarach – część może być szacunkowa. Warto jednak wskazać, w jaki sposób dokonano obliczeń lub przeliczeń:

• emisje CO₂e – wskaźniki KOBiZE lub GHG Protocol,
• zużycie energii – dane z faktur, średnie wartości dla brakujących miesięcy,
• woda – dane z liczników lub umów,
• odpady – raporty BDO lub zestawienia odbiorców odpadów.

Przykład:
„W przypadku braku pełnych danych miesięcznych, zużycie energii i wody oszacowano na podstawie średnich z poprzednich okresów. Wskaźniki emisji pochodzą z krajowej bazy KOBiZE (wersja 2024).”

Zastrzeżenia i ograniczenia

VSME dopuszcza, że nie wszystkie dane są kompletne lub w pełni porównywalne. Warto jednak wskazać, jakie ograniczenia mogą wpływać na interpretację raportu:

• brak możliwości pozyskania danych z niektórych lokalizacji,
• zmiany organizacyjne (np. fuzja, przejęcie, zmiana siedziby),
• brak historycznych danych porównawczych,
• dane szacunkowe lub przybliżone.

Przykład:
„Nie wszystkie dane dotyczące emisji obejmują spółki partnerskie – zostaną one uwzględnione w kolejnym roku raportowania. Dane o liczbie pracowników odnoszą się do średniorocznego zatrudnienia (FTE).”

Zatwierdzenie raportu

Na końcu warto wskazać, kto formalnie odpowiada za przygotowanie i zatwierdzenie raportu:

• imię i nazwisko osoby odpowiedzialnej za ESG,
• stanowisko i data zatwierdzenia,
• podpis elektroniczny lub oświadczenie.

Przykład:
„Raport ESG został zatwierdzony w dniu 30 kwietnia 2025 r. przez Zarząd firmy XYZ sp. z o.o.
Osoba odpowiedzialna za przygotowanie raportu: Anna Kowalska, Koordynator ESG.”

Warto wiedzieć

• Sekcja metodologiczna to odpowiednik „not objaśniających” w sprawozdaniu finansowym – zwiększa wiarygodność całego raportu.
• Banki i instytucje finansowe często proszą o kopię tej części raportu jako potwierdzenie jakości danych ESG.
• Warto aktualizować metodologię co roku – pokazuje to rozwój kompetencji firmy w obszarze raportowania.
• Ujawnienia metodologiczne nie muszą być techniczne – wystarczy język zrozumiały dla odbiorców biznesowych.

Wnioski wdrożeniowe

1. Wprowadzenie sekcji metodologicznej jest obowiązkowe dla raportów VSME obejmujących moduły B i C.
2. Wystarczy krótki opis źródeł danych, metod i ograniczeń – nie trzeba stosować formalnych standardów weryfikacji.
3. Zatwierdzenie raportu przez właściciela lub zarząd to element budujący zaufanie partnerów finansowych.
4. Spójność między raportem ESG a sprawozdaniem finansowym to najlepszy dowód rzetelności firmy.

Co dalej?

Zapraszamy do zapoznania się z Modułem Kompleksowym (C)- dostępny już wkrótce.

Spis treści

Kontakt

Autor:  Damian Gawrysiak, Menedżer ds. wsparcia sprzedaży produktów ESG,  PKO Bank Polski