Jak ustalić wielkość firmy i nie stracić szansy na unijne wsparcie?

Określenie statusu MŚP – co to jest i dlaczego ma znaczenie?

Kryteriami pozwalającymi stwierdzić, czy firma jest mikro, mała, średnia (czy może duża), są: liczba zatrudnionych osób, wartość rocznych przychodów lub suma bilansowa (dwie ostatnie wartości stosuje się zamiennie – wybierając tę, która jest korzystniejsza dla przedsiębiorstwa). Graniczne wartości przedstawia poniższa tabela.

Firmy przekraczające te limity uznawane są za duże, a ich dostęp do funduszy UE jest znacznie ograniczony w porównaniu z MŚP. Natomiast dla MŚP oferta dotacji jest szeroka i zróżnicowana, ponieważ to właśnie te podmioty uznawane są za motor europejskiej gospodarki. Warto pamiętać, że mniejsze firmy mogą z czasem zwiększać zatrudnienie i przychody (choć spadki zdarzają się rzadziej). Zmiana statusu następuje dopiero po dwóch kolejnych latach od przekroczenia progu.

Nowe kategorie: small mid-cap, mid-cap 

Wraz z nową perspektywą rozszerzona została grupa firm, które mogą ubiegać się o dotacje. Nowymi kategoriami wielkości przedsiębiorstwa w perspektywie finansowej 2021-2027 są small mid-cap oraz mid cap. 

Small Mid-cap: tzw. „mała spółka o średniej kapitalizacji” – jest to podmiot, który zatrudnia maksymalnie 499 osób, nie jest MŚP, jej roczne obroty nie przekraczają 100 mln EUR, a suma bilansowa 86 mln EUR
Mid-cap: tzw. „spółka o średniej kapitalizacji” – to podmiot, który zatrudnia maksymalnie 3 000 osób, nie jest MŚP ani small mid-cap.

Jak ustalić status MŚP?

Choć wydaje się to proste, w praktyce pojawiają się wątpliwości. Najczęściej dotyczą prawidłowego ustalenia liczby pracowników. Do obliczeń uwzględnia się:

• osoby zatrudnione z wyłączeniem tych na urlopach macierzyńskim, ojcowskim, rodzicielskim, bezpłatnym oraz pobierających zasiłek rehabilitacyjny
• osoby pracujące dla firmy i uznawane za pracowników na mocy prawa krajowego (z wyłączeniem praktykantów i studentów),
• właścicieli - kierowników
• wspólników prowadzących regularną działalność w firmie i czerpiących z niej korzyści finansowe.

Pomocnym narzędziem może być kwalifikator MŚP pod adresem strony internetowej: https://kwalifikator.parp.gov.pl/

Powiązania biznesowe

Status firmy zależy także od jej relacji z innymi podmiotami – finansowych, operacyjnych czy administracyjnych. Mogą one wpływać na klasyfikację przedsiębiorstwa jako całości (firma + zasoby podmiotów powiązanych).
Przy analizie należy uwzględnić powiązania przez osoby fizyczne lub grupy osób, np.:

1. gospodarcze (stosunki handlowe – osiąganie obrotów ze sprzedaży w ramach podmiotów powiązanych przez osoby fizyczne lub grupy osób; relacje finansowe – istnienie wzajemnych relacji finansowych, wskazujących na możliwość wsparcia przedsiębiorstwa wnioskodawcy ze strony podmiotów powiązanych przez osoby fizyczne lub grupy osób fizycznych, takich jak pożyczki, poręczenia kredytów wspólne inwestycje majątkowe lub kapitałowe, umowy użyczenia, najmu lub dzierżawy, umowa franczyzy, itp.; wizerunek podmiotów – marka/nazwa podmiotu, logo podmiotu, adres strony www; wspólne występowanie na rynku – wspólni klienci, wspólni dostawcy, wspólni usługodawcy – np. usługi księgowe, reklamowe, prawnicze, informatyczne, wspólny zakres oferowanych produktów lub usług),
2. organizacyjne (np. małżonek prowadzący działalność na tym samym rynku lub rynku pokrewnym).

Konieczna jest zatem analiza przypadków, ustalenie powiązań i odpowiednie obliczenie wyników, co pozwoli na końcu ustalić ostateczny status.

WAŻNE

Instytucje przyznające dotacje interpretują powiązania szeroko – w razie wątpliwości uznają, że powiązanie istnieje.

O jakich przypadkach mowa?

1. przedsiębiorstwo samodzielne: najprostsza sytuacja, odnosząca się do firmy całkowicie niezależnej lub posiadającej co najmniej jeden udział mniejszościowy (przy liczbie udziałów >1 → każdy udział <25%) w innym podmiocie (albo odwrotnie – inny podmiot posiada w badanej firmie udziały mniejszościowe, z których każdy <25%).
2. przedsiębiorstwo partnerskie: przypadek, gdy wielkość udziałów w innych podmiotach mieści się w przedziale od 25% do 50% (lub odwrotnie – innych podmiotów w badanej firmie). W takiej sytuacji do danych analizowanej firmy doliczamy procent danych przedsiębiorstw partnerskich, proporcjonalnie do udziału.
3. przedsiębiorstwo powiązane: sytuacja, w której wielkość udziałów w innych podmiotach przekracza 50% (lub udział innych podmiotów w badanej firmie). W tym przypadku do danych analizowanej firmy dodajemy 100% danych przedsiębiorstw powiązanych.

Przykład

Firma X Sp. z o.o. zamierza skorzystać z możliwości uzyskania dotacji w ramach programu wspierającego MŚP, small mid-cap i mid cap, tj. „Kredyt Ekologiczny”. Analiza jej sytuacji wygląda następująco:

Dane X Sp. z o.o.:

• Liczba zatrudnionych (zgodnie z powyższą klasyfikacją): 12
• Roczny obrót: 1 mln EUR
• Suma bilansowa: 45 mln EUR (tej wartości nie uwzględniamy, gdyż korzystniejszy jest dla nas obrót roczny)

Uwzględniając kryterium zatrudnienia, można uznać, że na tym etapie firma jest małym przedsiębiorstwem.

Sprawdźmy jednak, czy X jest podmiotem samodzielnym, czy istnieją powiązania wpływające na status.

Z KRS wynika, że w spółce 40% udziałów posiada Y Sp. z o.o., zatrudniająca 40 osób i osiągająca w ubiegłym roku obrót 40 mln EUR. Dodatkowo, Prezes Spółki X prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą Z, zatrudniającą 1 osobę, z rocznym obrotem 100 tys. EUR.

Jak obliczyć dane niezbędne do ustalenia statusu?

Zatem zgodnie z kryteriami, analizowana firma jest przedsiębiorstwem średnim.

Trzeba pamiętać, że określenie wielkości firmy musi uwzględniać wszelkie powiązania kapitałowe i osobowe, ponieważ status będzie weryfikowany przez instytucję zarządzającą konkursem, co często decyduje o wysokości dofinansowania. Instytucje te interpretują powiązania w sposób szeroki, a więc w razie wątpliwości przyjmują, że powiązanie istnieje.
Precyzyjne ustalenie statusu przedsiębiorstwa często wymaga konsultacji prawnej.

Zapraszamy Państwa także do zapoznania się z poradnikiem, który może być pomocny do ustalenia statusu przedsiębiorstwa -Definicja MŚP - PARP - Centrum Rozwoju MŚP oraz  „Poradnik dla użytkowników dotyczącym definicji MŚP”

Jaka jest wielkość Twojego przedsiębiorstwa?

Porozmawiaj z ekspertami PKO BP. Sprawdź możliwość pozyskania dofinansowania!

Porozmawiajmy

Autor: Paweł Legodziński, Menedżer ds. wsparcia sprzedaży produktów ESG, PKO Bank Polski